Καταιγισμός νέων μέτρων

Νέα μέτρα, έκτακτα και μόνιμα, έχει κοινοποιήσει η κυβέρνηση στην τρόικα, η οποία τα απορρίπτει και ζητεί περισσότερα προκειμένου να επιστρέψει στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων με την ελληνική κυβέρνηση.

Αυτό αποκάλυψε χθες ανώτατος παράγοντας του υπουργείου Οικονομικών, που ανεξάρτητα με τη διένεξη που υπάρχει με τους ελεγκτές το βέβαιο είναι πως έρχονται άμεσα νέα μέτρα, εκτός όσων νομοθετήθηκαν ήδη, με απόδοση...

στον προϋπολογισμό του 2014, τα οποία θα επιβαρύνουν περαιτέρω νοικοκυριά και επιχειρήσεις.

Η απόρριψη του πακέτου των μέτρων, αλλά ακόμη και η συζήτηση για δημοσιονομικά κενά, θέτει ευθέως σε αμφισβήτηση από τους ελεγκτές το πρωτογενές πλεόνασμα που σπεύδει να ανακοινώσει η κυβέρνηση για το 2013.

Εφόσον ισχύουν οι πιέσεις των ελεγκτών για νέα μέτρα -δεδομένου ότι η ενημέρωση προέρχεται από την κυβερνητική πλευρά και όχι από την τρόικα- το πολιτικό σκηνικό «παίρνει φωτιά» και η κυβέρνηση θα έρθει σε ιδιαίτερα δύσκολη θέση, καθώς θα υποχρεωθεί να νομοθετήσει μέτρα λίγους μήνες πριν από τις ευρωεκλογές και τις δημοτικές εκλογές, όταν διαβεβαίωνε ότι έκλεισε ο κύκλος των μέτρων, λόγω και του πλεονάσματος του 2013.

Αναλυτικότερα στη «Ναυτεμπορική»

«Πυρετός» επικρατεί στο Μέγαρο Μαξίμου και το οικονομικό επιτελείο ώστε να ξεπεραστούν τα εμπόδια και να ικανοποιηθούν οι απαιτήσεις της τρόικας για να κλείσει η συμφωνία επί του προϋπολογισμού της διετίας 2014 - 2015 και έτσι το πρόγραμμα να φτάσει στο τέλος του.

Εν όψει και των πολιτικών εξελίξεων, των ευρωεκλογών του Μαΐου, η κυβέρνηση επιθυμεί να επέλθει συμφωνία με την τρόικα για το θέμα της έγκρισης της δόσης των 3,1 δισ. ευρώ από την ευρωπαϊκή πλευρά και να συζητηθεί στο Eurogroup της 17ης Φεβρουαρίου.

Αντίστοιχα, οι δύο δόσεις - 1,8 δισ. ευρώ η κάθε μία, σύνολο 3,6 δισ. ευρώ - από το ΔΝΤ αναμένεται να εγκριθούν από το Ταμείο στο τέλος Φεβρουαρίου ή στις αρχές Μαρτίου.

Ωστόσο λίγο πριν από τη νέα διαπραγμάτευση, η τρόικα εμμένει στην άκαμπτη στάση της, ενώ φέρεται να μην αποδέχεται ακόμη μια σειρά από προτάσεις που έχει υποβάλει το οικονομικό επιτελείο.

Κατά τις πληροφορίες, οι εκπρόσωποι των δανειστών δεν έχουν αποδεχθεί τα ισοδύναμα που προτείνει η ελληνική πλευρά προκειμένου να παραμείνει ο συντελεστής ΦΠΑ στην εστίαση στο 13% καθώς θεωρούν ότι η υστέρηση των εσόδων είναι υψηλότερη σε σύγκριση με τις εκτιμήσεις του οικονομικού επιτελείου.

Σύμφωνα με τις ίδιες πηγές, για την κάλυψη του χρηματοδοτικού κενού για το 2014 το υπουργείο Οικονομικών έχει προτείνει πακέτο μέτρων, συνολικού ύψους 1,2 δισ. ευρώ, στο οποίο περιλαμβάνονται είτε «one off» μέτρα, δηλαδή μιας εφαρμογής, είτε άλλα μακροπρόθεσμης απόδοσης.

Παράλληλα, η τρόικα συνεχίζει να διατηρεί σκληρή στάση απέναντι στην Ελλάδα. Κορυφαίο στέλεχος του ΥΠΟΙΚ ενημέρωσε ότι εστάλησαν συμπληρωματικά στοιχεία που είχαν ζητήσει οι δανειστές αλλά παραμένουν τα προβλήματα και οι διαφωνίες. Έκανε λόγο για απόκλιση απόψεων στα έκτακτα μέτρα τα οποία προτείνει η κυβέρνηση για να κλείσει το χρηματοδοτικό κενό του 2014, στην απόδοση του νέου φόρου ακινήτων αλλά και στο πόσο κοστίσει ο χαμηλός ΦΠΑ εστίασης. Ετσι, αναφέρουν κυβερνητικές πηγές, η εξ΄ αποστάσεων διαπραγμάτευση, με ανταλλαγή στοιχείων, συνεχίζεται.

Σύμφωνα με κορυφαίο στέλεχος του ΥΠΟΙΚ το χρηματοδοτικό κενό του 2014 προτείνεται να καλυφθεί από ελληνικής πλευράς, με μέτρα 1,2 δισ. ευρώ μεταξύ των οποίων και δράσεις μακροπρόθεσμης απόδοσης αλλά και έκτακτα μέτρα. Η ίδια πηγή επισημαίνει ότι η τρόικα πρέπει επιτέλους να αποδεχθεί πως οι εξελίξεις στην ελληνική οικονομία είναι πολύ καλύτερες σε σχέση με τις αρχικές προβλέψεις. Επισήμανε ότι αυτό φαίνεται και στην πορεία του προϋπολογισμού αλλά και στο πρωτογενές πλεόνασμα, το οποίο όπως επισήμανε, ουδείς πλέον μπορεί να αμφισβητήσει. Σημειώνεται ότι προ ημερών ο υπουργός Οικονομικών Γ. Στουρνάρας είχε προσδιορίσει τα πρόσθετα μέτρα που ζητούνται για το 2014 στο 1 δισ. ευρώ.

Κυβερνητικές πηγές αναφέρουν ότι η κάθοδος θα καθοριστεί από τα πρόσθετα αυτά στοιχεία αλλά και από σειρά άλλων παραγόντων:

* η κυβέρνηση ετοιμάζει τα πρόσθετα στοιχεία που έχουν ζητήσει oi δανειστές, αλλά και τα στοιχεία που η ίδια θέλει να αναδείξει. Ο λόγος για τις νέες προβλέψεις για την πορεία εσόδων, δαπανών, οφειλών γενικής κυβέρνησης και πρωτογενούς πλεονάσματος με τα οποία επιχιερεί να «κλείσει» την τρύπα για το «κενό» του 2014 αλλά και για τα μέτρα που ζητούνται να ονοματιστούν εκ των προτέρων για το 2015. Χαρακτηριστικό των «διαφωνιών» είναι ότι η μείωση των εργοδοτικών εισφορών (σημ. εφάπαξ κατά 3,9% φέτος θέλει το ΥΠΟΙΚ) από ελληνικής πλευράς αποτιμάται σε 300-400 εκατ. ευρώ και από πλευράς τρόικας σε 800 - 850 εκατ. ευρώ. Ομοίως τριπλάσια εκτιμάται η απώλεια από τη μείωση του ΦΠΑ στην εστίαση. Επίσης η Ελλάδα επιχειρηματολογεί ότι η εισπραξιμότητα του φόρου ακινήτων έχει αυξηθεί τουλάχιστον στο 82% έναντι του 78% που δέχεται η τρόικα.

* Και η ΕΕ αλλά και η Ελλάδα δεν θέλουν μία ακόμη «αποτυχία» καθώς οι Ευρωεκλογές πλησιάζουν και η Ελληνική Προεδρία (σημ. και στο Ecofin) περιπλέκει την κατάσταση. Ετσι, το Eurogroup της 17ης Φεβρουαρίου θεωρείται πλέον «ορόσημο» συμφωνίας, έστω και με πολιτικά κριτήρια, έστω και με πολλά «βαριά» προαπαιτούμενα τα οποία θα πρέπει τους επόμενους μήνες να εκπληρώνει η Ελλάδα για να έρθει ένα «επαρκές» ποσό δόσεων πριν τη λήξη των ομολόγων του Μαίου...

Το πρώτο πακέτο με τα αναλυτικά μέτρα - στοιχεία το έστειλε η κυβέρνηση στους δανειστές την προηγούμενη Παρασκευή. Αρμόδια στελέχη αναφέρουν ότι δίδεται πλέον έμφαση στο διαρθρωτικό πεδίο.

Στο επίκεντρο της νέας αυτής διαπραγμάτευσης αναμένεται ότι θα βρεθεί το νομοσχέδιο για τις τράπεζες (με έντονους φόβους για τις αντιδράσεις που ενδέχεται να φέρει όταν έρθει στη Βουλή), οι φόροι υπέρ τρίτων (σημ. προωθείται περιορισμένη παρέμβαση), οι εργοδοτικές εισφορές (το ΥΠΟΙΚ επιθυμεί μείωση με αντιστάθμισμα κατάργηση του 2% που προορίζεται για οικογενειακά επιδόματα, του 1% που αφορά στην επιστράτευση και του 0,8% που αφορά στον ΛΑΕΚ), οι ομαδικές απολύσεις (αρνείται η Ελλάδα παρεμβάσεις), αλλά και η απελευθέρωση αγορών με το νομοσχέδιο που βασίστηκε στην έκθεση ΟΟΣΑ να αναμένεται άμεσα.

Παράλληλα «τρέχει» και μία λίστα με περισσότερες από 100 εκκρεμότητες που πρέπει να έρθουν με εφαρμοστικούς νόμους και με υπουργικές πράξεις.

Κυβερνητικά στελέχη πάντως, ήδη έχουν αρχίσει την «μοιρασιά» ενός ποσού που υπολογίζουν χονδρικά περί τα 700 εκατ. ευρώ από το υπερβάλλον πλεόνασμα. Χθες ακούστηκαν και πάλι στη Βουλή εξαγγελίες για διόρθωση αδικιών στους ενστόλους, παραμένουν οι δεσμεύσεις για ανέργους και χαμηλοσυνταξιούχους, και στελέχη θυμίζουν τα πρόσφατα μέτρα για την Αιθαλομίχλη τα οποία πρέπει επίσης να χρηματοδοτηθούν.

Από ThePressProject, φωτογραφία  FOSPHOTOS / Angeliki Panagiotou

Μόνιμα και έκτακτα μέτρα μελετά η κυβέρνηση για το 2014
Τα απορρίπτει ως ανεπαρκή η τρόικα και καθυστερεί την έλευσή της στην Αθήνα  

Το ερώτημα είναι πώς θα «περάσουν» νέα μέτρα

από τη Βουλή λίγους μήνες πριν από τις ευρωεκλογές

 και τις δημοτικές εκλογές.

Νέα μέτρα, έκτακτα και μόνιμα, έχει κοινοποιήσει η κυβέρνηση στην τρόικα, η οποία τα απορρίπτει και ζητεί περισσότερα προκειμένου να επιστρέψει στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων με την ελληνική κυβέρνηση.

Αυτό αποκάλυψε χθες ανώτατος παράγοντας του υπουργείου Οικονομικών, που ανεξάρτητα με τη διένεξη που υπάρχει με τους ελεγκτές το βέβαιο είναι πως έρχονται άμεσα νέα μέτρα, εκτός όσων νομοθετήθηκαν ήδη, με απόδοση στον προϋπολογισμό του 2014, τα οποία θα επιβαρύνουν περαιτέρω νοικοκυριά και επιχειρήσεις.

Η απόρριψη του πακέτου των μέτρων, αλλά ακόμη και η συζήτηση για δημοσιονομικά κενά, θέτει ευθέως σε αμφισβήτηση από τους ελεγκτές το πρωτογενές πλεόνασμα που σπεύδει να ανακοινώσει η κυβέρνηση για το 2013.

Εφόσον ισχύουν οι πιέσεις των ελεγκτών για νέα μέτρα -δεδομένου ότι η ενημέρωση προέρχεται από την κυβερνητική πλευρά και όχι από την τρόικα- το πολιτικό σκηνικό «παίρνει φωτιά» και η κυβέρνηση θα έρθει σε ιδιαίτερα δύσκολη θέση, καθώς θα υποχρεωθεί να νομοθετήσει μέτρα λίγους μήνες πριν από τις ευρωεκλογές και τις δημοτικές εκλογές, όταν διαβεβαίωνε ότι έκλεισε ο κύκλος των μέτρων, λόγω και του πλεονάσματος του 2013.

«Οχι» στα ισοδύναμα

Ειδικότερα, κορυφαίος παράγοντας του υπουργείου Οικονομικών δήλωσε χθες πως οι εκπρόσωποι των δανειστών δεν έχουν αποδεχθεί τα ισοδύναμα που προτείνει η ελληνική πλευρά για τον ΦΠΑ στην εστίαση και το νέο ενιαίο φόρο ακινήτων, καθώς θεωρούν ότι η υστέρηση των εσόδων είναι υψηλότερη σε σύγκριση με τις εκτιμήσεις του οικονομικού επιτελείου.

Μέτρα πολλών ταχυτήτων

Ακόμη, πρόσθεσε, πως για την κάλυψη του χρηματοδοτικού κενού για το 2014 το υπουργείο έχει προτείνει ένα πακέτο μέτρων, συνολικού ύψους 1,2 δισ. ευρώ, στο οποίο περιλαμβάνονται είτε «one off» μέτρα είτε άλλα μακροπρόθεσμης απόδοσης. Δηλαδή, το ΥΠΟΙΚ έχει προτείνει και συνεπώς έχει στον προγραμματισμό του μέτρα απόδοσης για ένα έτος μόνο, τύπου έκτακτης εισφοράς (χωρίς να σημαίνει ότι υπάρχει η σχετική πληροφορία), αλλά και μέτρα μείωσης δαπανών ή αύξησης σε μόνιμη βάση.

Το ζητούμενο είναι πώς τα συγκεκριμένα μέτρα θα «περάσουν» από τη Βουλή και μάλιστα λίγους μήνες πριν από τις ευρωεκλογές και τις δημοτικές εκλογές, ενώ δεν αποκλείεται να πυροδοτήσουν και ευρύτερες πολιτικές εξελίξεις.

«Καλύτερες εξελίξεις»

Ο ίδιος παράγοντας πρόσθεσε επίσης πως οι εκπρόσωποι των δανειστών πρέπει επιτέλους να αποδεχθούν ότι οι εξελίξεις στην ελληνική οικονομία είναι πολύ καλύτερες σε σχέση με τις αρχικές προβλέψεις τους και τα θετικά αποτελέσματα ήρθαν ταχύτερα του αναμενομένου. Ειδικά δε με βάση τα στοιχεία εκτέλεσης του προϋπολογισμού για το Δεκέμβριο -τα οποία η κυβέρνηση απέστειλε στην τρόικα-, «αφενός μεν η αύξηση των εσόδων καλύπτει μέρος της “τρύπας” για το 2014, ενώ αφετέρου ουδείς μπορεί πλέον να αμφισβητήσει τη δημιουργία πρωτογενούς πλεονάσματος».

Ωστόσο, η επιμονή της τρόικας για νέα μέτρα και μάλιστα περίπου 2 δισ. ευρώ εμμέσως αμφισβητεί το πλεόνασμα του 2013, τόσο στο μέγεθός του όσο και ως προς τη βιωσιμότητά του.

Η τρόικα δεν έχει προβλέψει πλεόνασμα για το 2013, αλλά εάν η κυβέρνηση το επιτύχει ασφαλώς και θα το θεωρήσει θετική εξέλιξη. Οι ελεγκτές θέλουν να διασφαλίσουν την επίτευξη πραγματικού πρωτογενούς πλεονάσματος στον προϋπολογισμό του 2014, για το οποίο ο στόχος είναι το ποσό των 2,75 δισ. ευρώ (με βάση το μνημόνιο) και ολόκληρο θα διατεθεί για τη μείωση του δημοσίου χρέους.

Κρίσιμα ζητήματα

Η ατζέντα της διαπραγμάτευσης με τους ελεγκτές περιλαμβάνει κρίσιμα ζητήματα, που υποκρύπτουν και νέα μέτρα όπως:

• Το νέο Μεσοπρόθεσμο Πρόγραμμα της περιόδου 2014-2017, στο οποίο θα ενταχθούν και άλλα μέτρα για την κάλυψη των δημοσιονομικών κενών των ετών 2015 - 2016, το ύψος των οποίων υπολογίστηκε παλαιότερα από τους ελεγκτές σε 3,9 - 4,2 δισ. ευρώ. Η συμφωνία προβλέπει πως θα οριστούν συγκεκριμένα μέτρα και παρεμβάσεις για την κάλυψη των κενών αυτών. Η κυβέρνηση θεωρεί ότι μπορεί να καλυφθεί το κενό χωρίς μέτρα, από την ταχύτερη ανάπτυξη της οικονομίας (ακόμα δεν διαφαίνεται) και από την απόδοση των μέτρων που έχουν ήδη ληφθεί και εκείνων που θα ληφθούν για το 2014, αλλά οι ελεγκτές δεν πείθονται.
• Η σταδιακή κατάργηση των φόρων υπέρ τρίτων και κατ’ επέκταση η πρόσθετη χρηματοδότηση που θα απαιτηθεί για τα ασφαλιστικά ταμεία ή πώς θα καλυφθεί το κόστος.
• Η ανακεφαλαιοποίηση των τραπεζών.
• Η αύξηση του ορίου για τις ομαδικές απολύσεις στον ιδιωτικό τομέα.
• Η διαθεσιμότητα και οι 11.500 απολύσεις στο δημόσιο τομέα.
• Η απελευθέρωση των αγορών με βάση την πρόσφατη έκθεση του ΟΟΣΑ.
• Το πρόγραμμα των αποκρατικοποιήσεων, μετά τις καθυστερήσεις που έχουν καταγραφεί, αλλά και το νέο χρονοδιάγραμμα υλοποίησης των εγχειρημάτων.  

Τα κενά και οι εκκρεμότητες

Η τρόικα εκτιμούσε από το Νοέμβριο που κατατέθηκε ο προϋπολογισμός του 2014 πως δεν θα επιτύχει τους στόχους του εάν δεν ληφθούν πρόσθετα μέτρα ύψους 1,2 δισ. ευρώ. Κατόπιν προέκυψαν και νέα δεδομένα και συγκεκριμένα:

• Το νέο πλαίσιο του Ενιαίου Φόρου Ακινήτων (ΕΝΦΙΑ) και κυρίως η μη είσπραξή του μέσω της ΔΕΗ, ΔΕΗ με συνέπεια η τρόικα να αμφιβάλλει εάν θα εισπραχθούν τα 2,65 δισ. ευρώ που έχει προβλέψει το ΥΠΟΙΚ, αλλά θεωρεί πως οι εισπράξεις θα είναι κατά 315 εκατ. ευρώ χαμηλότερες.
•  Η διατήρηση του μειωμένου ΦΠΑ στην εστίαση, από την οποία το υπουργείο Οικονομικών κοστολόγησε τις απώλειες σε 44 έως 107 εκατ. ευρώ, αλλά η τρόικα εκτιμά πως θα φτάσουν σε 280 εκατ. ευρώ.
• Το ύψος των απωλειών από τη μείωση των εργοδοτικών εισφορών κατά 3,9%, ενώ το υπουργείο Οικονομικών τις αποτιμά σε 300-400 εκατ. ευρώ, η τρόικα τις αποτιμά σε 800-850 εκατ. ευρώ.

Αβεβαιότητα για την άφιξη

Δεν έχει οριστικοποιηθεί η ημερομηνία επιστροφής της τρόικας στην Αθήνα. Εάν επανέλθουν αμέσως μετά το Eurogroup της 27ης Ιανουαρίου, θα συμπέσουν χρονικά με την επιτροπή του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, η οποία θα βρεθεί στην Ελλάδα στις 29-30 Ιανουαρίου, στο πλαίσιο της εξέτασης του ρόλου της τρόικας, που θα ήθελαν να αποφύγουν τόσο οι ελεγκτές όσο και η ελληνική κυβέρνηση.

Στο πλαίσιο αυτό, δεν αποκλείεται να έρθουν στις αρχές Φεβρουαρίου και υπό την προϋπόθεση ότι θα έχει υπάρξει σύγκλιση απόψεων με την ελληνική κυβέρνηση.

Στην περίπτωση συμφωνίας κυβέρνησης και τρόικας, το θέμα της έγκρισης της δόσης των 3,1 δισ. ευρώ από την ευρωπαϊκή πλευρά αναμένεται να συζητηθεί στο Eurogroup της 17ης Φεβρουαρίου. Η συμμετοχή του ΔΝΤ (1,8 δισ. ευρώ) θα αποφασιστεί μέχρι τις αρχές Μαρτίου και υπό την προϋπόθεση ότι έχει επιλυθεί και το χρηματοδοτικό κενό για το β’ εξάμηνο του 2014, δηλαδή να είναι καλυμμένες οι δανειακές ανάγκες της Ελλάδας για το προσεχές δωδεκάμηνο.

Η σύσκεψη και η επιδίωξη

Στο μεταξύ, ο υπουργός Οικονομικών Γιάννης Στουρνάρας συναντήθηκε χθες με τον πρωθυπουργό Αντ. Σαμαρά και συζήτησαν τις εκκρεμότητες με την τρόικα. Μετά συνάντηση, ερωτώμενος ο κ. Στουρνάρας για τον αν ανησυχεί για τη νέα αναβολή της άφιξης της τρόικας, απάντησε αρνητικά.

«Οχι, δεν με ανησυχεί καθόλου, γιατί κι εμείς επιδιώκουμε να καθυστερήσει λίγο, γιατί θέλουμε να έχουμε τα τελικά στοιχεία του Δεκεμβρίου, που από ό,τι φαίνεται είναι καλύτερα από τα αναμενόμενα και από την τρόικα αλλά και από εμάς τους ίδιους».

ΠΑΝΟΣ ΚΑΚΟΥΡΗΣ - pkak@naftemporiki.gr

Από naftemporiki, φωτογραφία FOSPHOTOS/Panayiotis Tzamaros